بیلی روبین خون در ایجاد زردی نوزادان

      دیدگاه‌ها برای بیلی روبین خون در ایجاد زردی نوزادان بسته هستند

بیلی روبین خون در ایجاد زردی نوزادان و کاهش آن با روشهای علمی

بیلی روبین خون مهمترین عامل بیماری زردی نوزادان است لذا شناخت دقیق مکانیسم آن باعث می شود تا روش های بهتری برای درمان زردی نوزاد اتخاذ گردد. نوزادان تازه متولد شده شامل نوزادان رسیده و سالم در بیش از 70 درصد مواقع به زردی مبتلا می شوند.

این مسئله در نوزادان نارس به بیش از ۸۰ درصد می رسد. بنابراین بسیار مهم است که عامل یا عوامل ایجاد کننده زردی شناخته شود و روشهای پیشگیرانه و درمان زردی نوزاد با توجه به شرایط و موقعیت مورد استفاده قرار گیرد.

محل آمپول واتر

بیلیروبین مستقیم در آب محلول است و باید از کانالیکولهای صفراوی عبور کند. سپس توسط کانال هپاتیک و عبور از مجرای سیستیک به کیسه صفرا رفته و در زمان مناسب با انقباض کیسه صفرا از مجرای مشترک گذشته و در محل آمپول واتر که در دومین قسمت اثنی عشر روده باریک قرار دارد وارد شود.

بیلیروبین دی گلوکورونید در صفرا به صورت کونژوگه و محلول درآب است و از روده قابل جذب نیست. بیلی روبین کونژوگه توسط بتاگلیکورونیداز آزاد شده از باکتری های موجود در کولون، هیدرولیز می شود و به اوروبیلینوژن تبدیل می گردد.

این مواد به سادگی از روده باریک جذب می شوند و به وسیله جریان خون ورید باب وارد کبد می گردند و پس از آن دوباره به صفرا ترشح می شوند و بدین ترتیب یک چرخه روده کبد را طی می کنند. مقداری از اوروبیلینوژن که توسط کبد برداشته نمی شود وارد چرخه گردش خون عمومی شده و توسط کلیه ها حذف می گردد. مقدار اوروبیلینوژن ادرار به طور طبیعی بیش از mg/dl 4 نمی باشد.

بیلی روبین خون نوزادان

دفع کلیوی

مکانیسم بیلیروبین غیر کونژوگه با هر غلظتی که در پلاسما وجود داشته باشد به گونه ای است که نمی تواند در ادرار ترشح شود زیرا آنقدر محکم به آلبومین متصل شده است که از گلومرول فیلتره نمی شود و برای ترشح کلیوی آن از توبول کلیوی هیچگونه مکانیسمی وجود ندارد. در مقابل نوع کونژوگه قطبی، بسیار ضعیف تر به آلبومین متصل می شود و به راحتی از گلومرول ها فیلتره می شود. اختلالاتی که باعث هایپربیلی روبینمی غیر کونژوگه در مکانیسم بیلیروبین در ایجاد زردی بچه می شوند شامل دو دسته می باشند:

الف ) افزایش تولید بیلی روبین خون نوزادان

افزایش تخریب گلوبولهای قرمز به افزایش تولید بیلیروبین خون نوزادان و هایپربیلی روبینمی غیر کونژوگه منجر می شود. هنگامی که کارکرد کبد طبیعی است هیپر بیلی روبینمی در حد خفیف روی می دهد. بنابراین مقدار کم همولیز به تنهایی نمی تواند باعث هیپر بیلی روبینمی پایدار، بیش از حد mg/dl 4 گردد.

مقادیر بیشتر بیلیروبین نشان دهنده اختلال کارکرد کبدی بطور همزمان می باشد. علل همولیز متعددند، ‌علاوه بر اختلالات همولیتیک خاص روندهای همولیتیک خفیف همراه با تعداد زیادی از بیماریهای سیستمیک دیده می شود. همولیز طولانی مدت ممکن است به رسوب نمک های بیلی روبین در کیسه صفراوی و تشکیل سنگ های صفراوی منجر گردد که در ساختمان این سنگها به جای کلسترول، بیلیروبین قسمت اصلی را به خود اختصاص می دهد. این سنگهای رنگدانه ای ممکن است باعث بروز التهاب حاد یا مزمن کیسه صفرا انسداد صفراوی یا هر عارضه دیگر سنگ های صفراوی شوند.

خونسازی غیر موثر

سلول ممکن است مقادیر اندکی از هموگلوبین را طی خروج هسته در طی تکامل رده اریتروئید، از دست دهد. بخشی از سلولهای اریتروئید در حال تکامل نیز در مغز استخوان می تواند تخریب شوند. این فرآیند بطور طبیعی، ۱۰ الی ۱۵ درصد از مکانیسم بیلی روبین خون نوزادان تولید شده در بدن را بخود اختصاص می دهد. اختلالاتی همچون:

– تالاسمی ماژور کم خونی مگالوبلاستیک بعلت کمبود اسید فولیک یا ویتامین B12

– پورفیری اریتروپویتیک مادرزادی

– مسمومیت با سرب

و انواع مختلف کم خونی دیس اریتروپویتیک مادرزادی و اکتسابی مکانیسم بیلیروبین در روند خونسازی غیر موثر را افزایش می دهد، که این روند ۷۰% از کل بیلیروبین تولید شده به خود اختصاص می دهد.

این حالت ممکن است درجات خفیف هیپربیلی روبینمی غیر کونژوگه را ایجاد کند. تخریب هموگلوبین در تجمعات خارج عروقی اریتروسیتها، مثل موردی که در انفارکتوس های وسیع بافتی یا هماتومهای بزرگ دیده می شود می تواند بطور موقت باعث هیپر بیلی روبینمی غیر کونژوگه گردد.

ب) کاهش برداشت کبدی

مکانیسم بیلی روبین خون نوزادان در ایجاد زردی کودکان برای ورود به سلولهای کبدی به طور کامل شناخته نشده است. امکان دارد که کاهش برداشت کبدی در مکانیسم بیلیروبین در ایجاد هیپر بیلی روبینمی غیر کونژوگه در سندرم گیلبرت نقش داشته باشد اما اساس مولکولی این یافته ها مشخص نشده است.

داروهایی از جمله Flavispidic acid ،navobiocin و سیستوگرافی، برداشت کبدی بیلیروبین را مهار می کنند افزایش مکانیسم بیلیروبین کونژوگه ناشی از مصرف این داروها با قطع مصرف دارو بهبود می یابد.

ایجاد زردی در کودکان

در دوران بارداری و پیش از تولد مکانیسم بیلیروبین تولید شده به گونه ای است که به وسیله جنین توسط جفت برداشت می شود ‌و توسط کبد مادر دفع می گردد در نتیجه غلظت آن در نوزاد طبیعی در هنگام تولد پایین است. بلافاصله پس از تولد، این کبد نوزاد است که باید مسئولیت جذب و دفع بیلیروبین را به عهده بگیرد. اما با توجه به اینکه بسیاری از جنبه های فیزیولوژیک کبدی در زمان تولد کاملا تکامل نیافته UTG1A1 پایین بوده، بیلی روبین نوزادان غیر کونژوگه از طریق مسیر فرعی به روده وارد می شود.

به دلیل اینکه فلور طبیعی روده که بیلی روبین را به اوروبیلینوژن تبدیل می کند نیز تکامل نیافته است چرخه کبدی – روده ای بیلیروبین غیر کونژوگه رخ می دهد. در نتیجه بیشتر نوزادان بین روزهای دوم تا پنجم پس از تولد، دچار هیپربیلی روبینمی غیر کونژوگه خفیف می شوند.

حداکثر مقدار بیلیروبین بطور کلی کمتر از dl/ mg 5 تا ۱۰ می باشد و با تکامل مکانیسم بیلی روبین طی ۲ هفته به حد غلظت طبیعی برای افراد بزرگسال کاهش می یابد. زردی نوزاد ناشی از تجمع بیلیروبین بیش از حد طبیعی است و درمان این عارضه به وسیله دستگاه فتوتراپی انجام می شود مگر در مورادی که دستگاه زردی نوزاد نتواند پاسخگو باشد و از روش تعویض خون استفاده شود.

دستگاه فتوتراپی و اثر آن بر بیلی روبین نوزادان و درمان آن در منزل

دستگاه زردی نوزاد یکی از راه های مهم و قطعی کاهش بیلی روبین و کاهش زردی نوزاد است که بسیار مورد توجه خانواده های عزیز میباشد. بعد از اینکه پزشک با انجام آزمایش بیلی روبین متوجه میزان زردی نوزاد گردید قاعدتا نوزاد باید تحت درمان زردی با دستگاه فتوتراپی قرار بگیرد. هنگامی که نوزاد زیر دستگاه قرار گرفت و نور منبع تابش دستگاه به پوست نوزاد تابانده شد در نتیجه آن مولکول بیلی‌ روبین نوزادان عادی تحت تابش نور قرار می‌گیرد و تبدیل به اشکال ناپایدار مولکول بیلی روبین نوزادان شده و باعث کاهش درجه زردی میشود.

این اشکال حد واسط می‌توانند یا بااکسیژن واکنش انجام دهند که محصولاتی بی‌رنگ با وزن مولکولی پایینتر بسازند که می‌تواند در ادرار حل و دفع شود یا بازآرایی شوند تا ایزومر ساختمانی بیلی‌روبین را بسازند که لومی‌روبین نامیده می‌شود که می‌تواند در ادرار یا صفرا حل و دفع گردد.

منبع:

ویکی پدیا

Summary
بیلی روبین
Article Name
بیلی روبین
Description
بیلی روبین خون مهمترین عامل بیماری زردی نوزادان است لذا شناخت دقیق مکانیسم آن باعث می شود تا روشهای بهتری برای درمان زردی نوزاد اتخاذ گردد.
Author
Publisher Name
مرکز درمان زردی نوزادان نی نی سالم